Zijn bouillonblokjes gezond?

Bouillonblokjes zijn niet per definitie gezond. Ze bevatten vaak veel zout en kunnen smaakversterkers zoals E621 bevatten, wat bij overmatig gebruik nadelige effecten voor je gezondheid kan hebben.

Toch kan een bouillonblokje op z’n tijd prima in een gevarieerd eetpatroon passen. Wil je precies weten wat de voordelen, nadelen en alternatieven zijn van bouillonblokjes?

In dit artikel lees je alles over hoe gezond bouillonblokjes nu echt zijn.

Is een bouillonblokje gezond of ongezond?

Een bouillonblokje is meestal niet gezond door het hoge zoutgehalte en de aanwezigheid van smaakversterkers. Wanneer je af en toe een bouillonblokje gebruikt, is dat geen probleem.

Gebruik je ze vaak, dan is het beter om te letten op je zoutinname. Vooral mensen met een hoge bloeddruk of nierproblemen dienen hier rekening mee te houden.

Bouillonblokjes leveren zelf nauwelijks vitamines of vezels, en bieden dus weinig voedingswaarde. Voor een gezonde basis kun je beter kiezen voor verse bouillon of een alternatief met minder zout.

Wat zit er in een bouillonblokje?

Een bouillonblokje bestaat uit een mengsel van zout, vet, smaakstoffen (zoals gehydrolyseerde plantaardige eiwitten), groentenextracten en vaak smaakversterkers als mononatriumglutamaat (E621).

Sommige blokjes kunnen ook suiker, kruiden, specerijen en soms kunstmatige kleurstoffen bevatten. Plantaardige of groentebouillonblokjes bevatten vaak geen vleesbestanddelen, terwijl kip- of rundvleesbouillonblokjes soms wel dierlijke vetten of extracten hebben.

Er zijn biologische en natriumarme alternatieven te koop. Check het etiket als je wilt weten wat je precies binnenkrijgt met elk blokje.

Hoeveel zout bevat een bouillonblokje?

Bouillonblokjes bevatten gemiddeld veel zout. Eén standaardblokje (10-12 gram) bevat ongeveer 5 tot 7 gram zout, wat neerkomt op 2 tot 2,5 gram natrium per liter soep.

Dit is al snel een derde tot de helft van wat je als volwassene per dag maximaal hoort te eten (6 gram zout, volgens het Voedingscentrum). Als je naast soep ook andere zoute producten eet, krijg je die dag gauw te veel zout binnen.

Het loont dus om bewust te zijn van je totale zoutinname als je bouillonblokjes gebruikt.

Bevatten bouillonblokjes smaakversterkers zoals E621?

In veel bouillonblokjes zit mononatriumglutamaat, beter bekend als E621. Deze stof versterkt de smaak, waardoor soep, sauzen en andere gerechten rijker smaken. Niet iedereen reageert hierop hetzelfde.

Sommige mensen melden hoofdpijn of een ‘vlindergevoel’ na veel E621, maar gezondheidsautoriteiten keuren het in beperkte mate goed voor consumptie. Check altijd de verpakking als je E621 wilt vermijden.

Wil je liever geen smaakversterkers? Kies dan voor biologische bouillonblokjes of bouillon zonder deze toevoegingen.

Zijn biologische bouillonblokjes gezonder?

Biologische bouillonblokjes bevatten vaak minder kunstmatige toevoegingen en geen E621 (mononatriumglutamaat). Ze zijn gemaakt van biologische groenten, kruiden en soms een beetje zeezout.

Dit maakt ze iets gezonder dan reguliere varianten, vooral als je pure ingrediënten belangrijk vindt. Het zoutgehalte kan alsnog hoog zijn, dus ze zijn niet per se zoutarm.

Let dus ook bij biologische bouillonblokjes goed op het etiket, vooral als je op je zoutinname let of bepaalde toevoegingen wilt vermijden.

Wat zijn de voor- en nadelen van zelf bouillon maken?

Zelf bouillon maken heeft meerdere voordelen, maar ook enkele nadelen. Voordelen:

• Je bepaalt zelf hoeveel zout, vet en kruiden je gebruikt.
• Eigen bouillon bevat geen kunstmatige smaakversterkers of toevoegingen.
• Je kunt restjes groenten, kruiden en botten gebruiken, wat voedselverspilling tegengaat.

Nadelen:

• Het neemt meer tijd en moeite in beslag dan een blokje oplossen.
• Zelfgemaakte bouillon is minder lang houdbaar dan kant-en-klaar blokjes.

Voor wie meer controle over de ingrediënten wil, is zelf bouillon maken een gezond en duurzaam alternatief.

Gezondheidsvoordelen van bouillon en bouillonblokjes

Bouillon biedt enkele voordelen, zeker als je het zelf maakt:

• Het levert vocht en draagt bij aan je dagelijkse drinkbehoefte.
• Zelfgemaakte bottenbouillon bevat soms kleine hoeveelheden mineralen en collageen, wat goed is voor je gewrichten.
• Bouillon helpt smaak aan gerechten toe te voegen, zonder extra vet of olie.

Bouillonblokjes maken het makkelijk om snel smaak te geven aan soep, rijst, pasta of stamppot. Toch zijn de directe gezondheidsvoordelen van kant-en-klare blokjes beperkt door het hoge zoutgehalte en het gebrek aan voedingsstoffen.

Zie bouillonblokjes als hulpmiddel, niet als bron van gezonde voeding.

Welke risico’s kleven aan het vaak gebruiken van bouillonblokjes?

Het regelmatig gebruiken van bouillonblokjes kan tot gezondheidsproblemen leiden. Het grootste risico is de hoge zoutinname, wat je kans op een hoge bloeddruk, hart- en vaatziekten en nierproblemen vergroot.

Ook kunnen toevoegingen en smaakversterkers, zoals E621, klachten geven bij gevoelige mensen. Daarnaast bevatten bouillonblokjes vaak weinig voedingsstoffen.

Gebruik daarom liever niet dagelijks bouillonblokjes, vooral als je al veel bewerkte producten eet of gezondheidsklachten hebt.

Kun je bouillonblokjes gebruiken als je op je zoutinname let?

Als je op je zoutinname wilt letten, kun je beter spaarzaam omgaan met bouillonblokjes. Kies voor varianten met minder zout of gebruik een half blokje in plaats van een heel blokje per liter water.

Sommige merken bieden natriumarme bouillonblokjes aan. Zelf bouillon maken geeft je de meest directe controle over het zoutgehalte. Ook kun je eten zonder extra zout op smaak brengen met verse kruiden, citroen of specerijen.

Zo houd je je zoutinname binnen de aanbevolen hoeveelheid.

Wat is de milieubelasting van kant-en-klare bouillonblokjes?

Kant-en-klare bouillonblokjes veroorzaken milieubelasting door hun productie en verpakking. Fabrieken gebruiken vaak energie en water om de ingrediënten te verwerken en om te verpakken in plastic en karton. Ook de transport van losse ingrediënten, vooral als die van ver komen, verhoogt de CO2-uitstoot.

Zelf bouillon maken met restjes groenten of vlees heeft een lagere milieu-impact, omdat je minder afval en verpakkingsmateriaal gebruikt. Door bewust om te gaan met voedsel, kun je je ecologische voetafdruk verkleinen.

Zijn er gezondere alternatieven voor bouillonblokjes?

Er zijn verschillende alternatieven om gerechten op smaak te brengen zonder kant-en-klare bouillonblokjes. Denk aan het zelf maken van bouillon van verse groenten, kruiden en eventueel vlees of botten.

Je kunt ook natriumarme bouillonpoeders of vloeibare bouillonconcentraten kopen. Verse kruiden, specerijen, citroensap, of een scheutje sojasaus zijn gezonde opties om smaak toe te voegen.

Door deze alternatieven te kiezen, kun je aanzienlijk minder zout en onnodige toevoegingen binnenkrijgen.

Veelgestelde vragen

Voedingswaardentabel bouillonblokjes

Voedingswaarden van bouillonblokjes	Per 100 gram
Energie	1500 kJ / 360 kcal
Vet	20 g
Waarvan verzadigd vet	10 g
Koolhydraten	40 g
Waarvan suikers	5 g
Eiwitten	15 g
Zout	20 g